Stedenbouw

Twee voordeuren, twee zijdeuren
De hoofdentrees van het dorp liggen op de dorpenring (groene lijn), de zijentrees ontsluiten het kassengebied (ten zuiden) en de nieuwbouw (ten noorden).
Kerken aan de brink, scholen in de buurt
In Ens gaat deze regel niet helemaal op. Eén kerk staat niet op de brink of zijbrink, maar in het buurtje ten noorden van de Brink. Waarom is niet duidelijk, maar het bepaalt mede de identiteit van Ens. De kerken zijn roodomcirkeld, de scholen geelomcirkeld. Met gele lijnen is de brink aangegeven.
Compact in de kern, los langs de dorpsrand
In Ens liggen de compacte woonblokken dicht tegen en in de kern, de vrijstaande woningen staan aan de dorpsranden. Vooral de zogenaamde Oostenrijkse woningen, zichtbaar vanaf de  Kamperweg, zijn karakteristiek voor de dorpsrand.
ens-pag55
dia 11-2 zijbrink dia 11-3 voorzieningen aan de brink
De brink; een omsloten dorpsruimte (1)
Ens heeft een prachtige brink, de Baan genaamd, met pleinvormende wanden, een centrale groene ruimte met flinke bomen. In Ens loopt de dorpenring over de brink. Aan het eind van de brink staat een kerk net naast en gedraaid ten opzichte van de centrale as van de brink.
Zijbrink; groene ruimte aan de Brink (2)
Haaks op de brink ligt een groene ruimte, deze ruimte hoort bij de brinkruimte, maar ligt zijdelings aangehaakt. Ook hier zijn pleinvormende wanden en een kerk, prachtig zichtbaar vanaf de brink en ruimtevormend van de zijbrink.
Voorzieningen aan de Brink (3)
In Ens liggen meerdere voorzieningen aan de brink. Zowel aan de kop bij de dorpsentree als langs de Baan. Alle voorzieningen zijn goed zichtbaar en bereikbaar met de auto.
Het waterfront met kop bepaalt de dorpsentree
Ens heeft een waterfront nabij de dorpsentree. Dit was de loswal van het dorp. Nu is het  een bescheiden waterfront onlosmakelijk verbonden aan de karakteristieke dorpsrand van Ens. Het gebouw aan de kop (roodomcirkeld) maakt de dorpsentree nog karakteristieker.
Schuine lijn bij benaderen dorp
Bijna alle dorpen hebben ter hoogte van één van de dorpsentrees een schuine lijn. In Ens heeft de dorpenring twee lichte knikken aan de oostzijde (witte lijn). Eén ter hoogte van de overgang van buitengebied naar dorpskom. De andere ter hoogte van de kerk, het moment dat de bezoeker de brink oprijdt.